Bielsko-Biała ma nową laureatkę Preisner Scoring Competition. Triumf Zofii Michałowicz

Prawie pełna hala Pod Dębowcem, kilka tysięcy słuchaczy i emocje, które rosły z każdą minutą. 27 lipca w Bielsku-Białej rozstrzygnął się międzynarodowy konkurs dla młodych kompozytorów Preisner Scoring Competition, goszczący w mieście od 23 czerwca. Finałowa gala – uznawana za jedno z kluczowych wydarzeń w programie Polskiej Stolicy Kultury 2026 – przyniosła jasny werdykt: pierwszą edycję wygrała Zofia Michałowicz.

Wieczór miał dwie odsłony: najpierw oficjalne ogłoszenie wyników i prezentacja zwycięskiej kompozycji, a następnie koncert „My live” z muzyką filmową Zbigniewa Preisnera. Prowadzącymi galę byli dziennikarze Jadwiga Polus z RMF Classic oraz Paweł Sztompke z Programu I Polskiego Radia. W imieniu prezydenta miasta Jarosława Klimaszewskiego powitali zaproszonych gości – wśród nich europarlamentarzystów, parlamentarzystów, samorządowców, przedstawicieli mecenasów i sponsorów, Narodowego Centrum Kultury, pracowników instytucji kultury, jurorów oraz finalistów konkursu.

Od „Wieży Babel” do finału w hali Pod Dębowcem

Preisner Scoring Competition zbudowano wokół jednego artystycznego punktu odniesienia: uczestnicy mieli przygotować utwory inspirowane obrazem Wieża Babel Pietera Bruegla Starszego. Zainteresowanie przerosło oczekiwania – do pierwszego etapu napłynęły zgłoszenia od 81 wykonawców.

Do finałowej rywalizacji w Bielsku-Białej zakwalifikowano dziesięcioro twórców z czterech krajów. Ich dzieła wybrzmiały na żywo podczas przesłuchań, a kolejność występów – ustalona losowaniem – stała się później jednym z elementów przywoływanych tego wieczoru na scenie.

1. Etap I: selekcja zgłoszeń – 81 kompozycji inspirowanych obrazem „Wieża Babel”.
2. Etap II w Bielsku-Białej: jury preselekcyjne wskazało 10 osób zaproszonych do prezentacji na żywo.
3. Gala finałowa 27 lipca: ogłoszenie zwycięzcy I edycji i wykonanie nagrodzonej kompozycji.

Międzynarodowe jury i finałowa dziesiątka

Ostateczną decyzję podjęło międzynarodowe jury pod przewodnictwem Zbigniewa Preisnera. W składzie znaleźli się: wokalistka i kompozytorka Lisa Gerrard, reżyser Fernando Trueba, wydawca Michel Duval oraz dziennikarz Matthew Sweet. To właśnie ten zespół wyłonił zwyciężczynię pierwszej odsłony konkursu.

Na scenę hali Pod Dębowcem zaproszono wszystkich finalistów – dokładnie w kolejności, w jakiej prezentowali swoje prace podczas przesłuchań:

• Zofię Michałowicz (Polska)
• Jakuba Unolta (Polska)
• Nikodema Kluczyńskiego (Polska)
• Katarzynę Anders (Polska)
• Philippa Huberta (Niemcy)
• Aleksandra Jana Szopę (Polska)
• Mohammada Ahmadiana (Zjednoczone Emiraty Arabskie)
• Gabrielę Koczur (Polska)
• Martina Tótha (Węgry)
• Fionę Jung (Niemcy)

Finalistom wręczono pamiątkowe dyplomy, które przekazał przewodniczący jury Zbigniew Preisner.

„To niezwykle wzruszająca chwila. Przyznam szczerze, że już pierwszy dzień konkursowych przesłuchań bardzo mnie ucieszył – kiedy zagrała orkiestra, a młodzi kompozytorzy i kompozytorki byli tak zadowoleni, słysząc swoje utwory. Właśnie, kompozytorki! Więcej kompozytorek niż kompozytorów - mówiłem, że faceci idą na psy, to jest przykład.”

Zbigniew Preisner, przewodniczący międzynarodowego jury

Werdykt: wygrała Zofia Michałowicz. Nagroda: 25.000 Euro

Moment ogłoszenia werdyktu poprzedziło wejście na scenę gości reprezentujących instytucje wspierające wydarzenie: zastępczyni dyrektora Narodowego Centrum Kultury Joanny Orlik (reprezentującej również ministrę Kultury i Dziedzictwa Narodowego Martę Cieńkowską), dyrektorki oddziału Kraków Totalizatora Sportowego (właściciela marki Lotto - mecenasa Polskich Stolic Kultury) Moniki Andrychowicz oraz prezydenta Bielska-Białej Jarosława Klimaszewskiego.

Werdykt ogłosił Zbigniew Preisner, dziękując miastu i osobom zaangażowanym w przygotowanie konkursu.

„Kochani uczestnicy konkursu, to była burzliwa i długa dyskusja. Gdyby można było, to byście wszyscy otrzymali nagrodę ex aequo, ale na takich festiwalach – tak już jest - ktoś wygrywa, a ktoś nie. Pamiętajcie jednak, że wszyscy, którzy wzięli udział w konkursie, wygrali - bo napisaliście muzykę, przyjechaliście do Bielska-Białej, spędziliście tu fajny czas. Natomiast decyzją jury konkurs wygrała Zofia Michałowicz.”

Zbigniew Preisner, przewodniczący międzynarodowego jury

„W życiu kieruję się prostą filozofią: jeśli wiele od losu dostałem, to muszę się tym dzielić - jeśli mogę komuś pomóc, to będę służył pomocą. Stąd ten konkurs. I cieszę się, że odbywa się on w Bielsku-Białej – w moim mieście, bo to rzeczywiście moje miasto.”

Zbigniew Preisner, dyrektor artystyczny konkursu i pomysłodawca

Zwyciężczynią została Zofia Michałowicz – pianistka i kompozytorka, laureatka konkursów pianistycznych oraz trzykrotna stypendystka Marszałka Województwa Łódzkiego. Jak podkreślano podczas gali, łączy działalność artystyczną z medycyną, a w jej muzyce pojawiają się wpływy muzyki filmowej oraz wątki symboliczne i duchowe.

„To dla mnie wielki moment i wielki przełom. Za mną fantastyczny czas spędzony z zacnym gronem współfinalistów i z szanownym jury. Największą nagrodą dla tworzących muzykę jest fakt, że kogoś ona poruszyła, dotknęła - to największe szczęście. Serce mi tak wali…”

Zofia Michałowicz, laureatka I edycji Preisner Scoring Competition

Główną nagrodę – czek na 25.000 Euro – wręczył Zofii Michałowicz prezydent Bielska-Białej Jarosław Klimaszewski wspólnie z Joanną Orlik i Moniką Andrychowicz.

„Słuchałem kompozycji konkursowych podczas przesłuchań i chociaż nie jestem wielkim znawcą, zgadzam się z Zofią - muzyka ma poruszać, a ja byłem poruszony. Mam nadzieję, że dziś państwo też będziecie, bo usłyszymy utwór finałowy i wspaniałą muzykę naszego Honorowego Obywatela Zbigniewa Preisnera.”

Jarosław Klimaszewski, prezydent Bielska-Białej

Zwycięska suita i „My live”: muzyczny finał wieczoru

Po ogłoszeniu wyników publiczność usłyszała nagrodzoną kompozycję. Zwycięska suita Zofii Michałowicz – trzyczęściowa, utrzymana w podniosłym charakterze – została wykonana przez orkiestrę symfoniczną pod batutą Jacka Obstarczyka. Prowadząca galę Jadwiga Polus zapowiadała, że utwór wyrasta z namysłu nad symboliką dzieła Bruegla i proponuje spojrzenie na historię wieży Babel z perspektywy Boga.

Drugą część wydarzenia wypełnił koncert „My live” – przegląd muzyki filmowej Zbigniewa Preisnera, tworzonej przez lata dla kina polskiego, europejskiego i amerykańskiego, także podczas pracy w Krakowie, w Warszawie, w Paryżu i w Hollywood. Sam kompozytor zapowiedział, że będzie to osobista podróż przez jego twórczość.

„Ten koncert będzie muzyczną podróżą przez moje życie, opiszę w nim moją historię, będzie to sentymentalna podróż w czasie i przestrzeni.”

Zbigniew Preisner

Polska Stolica Kultury: instytucje i mecenasi wydarzenia

Konkurs zorganizował Miejski Dom Kultury. Projekt dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego i realizowano we współpracy z Narodowym Centrum Kultury. Wydarzenie wpisano w program Polskiej Stolicy Kultury, a jego mecenasem był Totalizator Sportowy – mecenas Polskich Stolic Kultury.

„Marzenia, jak widać, mają ogromną moc. Narodowe Centrum Kultury od początku patrzy, jak Bielsko-Biała przygotowywało się do ich realizacji, a teraz - jako Polska Stolica Kultury – je spełnia. Dziś czuć, że jesteście Polską Stolica Kultury.”

Joanna Orlik, Narodowe Centrum Kultury

„Jestem niezwykle wdzięczna, że możemy wspierać takie inicjatywy. Tu liczy się muzyka, twórczość, człowiek. Zosiu, wielkie brawa, gratulacje dla ciebie, wielkie brawa dla wszystkich finalistów, że chce się im tworzyć i przekraczać granice.”

Monika Andrychowicz, Totalizator Sportowy (oddział Kraków)

Finał w hali Pod Dębowcem domknął kilkutygodniową obecność konkursu w Bielsku-Białej i jednocześnie dopisał ważny rozdział do programu Polskiej Stolicy Kultury 2026: nowa międzynarodowa marka wydarzenia zyskała pierwszą laureatkę, a publiczność – wieczór, w którym świeża energia młodych twórców spotkała się z dorobkiem Zbigniewa Preisnera.