Różka Korczak-Marla
Biografia
Różka Korczak-Marla urodziła się 24 kwietnia 1921 roku w Bielsku lub Płocku w rodzinie handlarza bydłem. Uczyła się w polskiej szkole i była jedną z organizatorek strajku żydowskich uczniów w proteście przeciwko antysemickim wypowiedziom dyrektora. W 1934 roku rodzina przeniosła się do Płocka, gdzie pracowała na utrzymanie i uczyła się na kursach wieczorowych; w tym okresie wstąpiła także do syjonistycznej organizacji młodzieżowej Ha-Szomer Ha-Cair.
Po inwazji wojsk niemieckich i radzieckich uciekła przez Warszawę do Wilna, gdzie wraz z kilkorgiem uchodźców założyła spółdzielnię produkującą szczotki. Po zajęciu Wilna przez Niemcy i utworzeniu getta Korczak została bibliotekarką, a także wstąpiła do Zjednoczonej Organizacji Partyzanckiej. Szmuglowała broń i żywność do getta i organizowała bojowników w pobliskiej Puszczy Rudnickiej. Po likwidacji getta 23 września 1943 znalazła się po aryjskiej stronie i wstąpiła do żydowskiego oddziału partyzanckiego Nekama (Zemsta) Aby Kownera, walczącego z Niemcami w Puszczy Rudnickiej.
Po zajęciu Wilna przez ZSRR w lipcu 1944 nawiązała kontakt z ocalałymi z Kowna, następnie została skierowana do Rumunii, gdzie tworzyła ośrodki przygotowujące żydowskich uchodźców z Europy do nielegalnego przekraczania granicy z brytyjskim mandatem Palestyny. Sama przybyła do Palestyny 12 grudnia 1944 roku. Była jednym z pierwszych świadków Zagłady Żydów litewskich przybyłych do Izraela.
Początkowo mieszkała w kibucu Elon, następnie w 1946 roku utworzyła kibuc En ha-Choresz, gdzie mieszkała do śmierci. Pracowała jako nauczycielka w miejscowej szkole średniej, uczestniczyła także w edukacji młodzieży na temat Holokaustu. Jej mężem został Awi Marla, z którym miała troje dzieci.
Uczestniczyła w tworzeniu miejsc pamięci żydowskiego oporu, m.in. Lochamej haGeta’ot, Giwat Hawiwai w kibucu Jad Mordechaj. W 1964 roku opublikowała autobiograficzną książkę Płomienie w popiołach dokumentującą historię wileńskiego getta, której pisanie rozpoczęła w 1945, wkrótce po przybyciu do Palestyny.
Zmarła na raka 5 marca 1988 roku.